Laagje voor laagje #schildertip

Jip - eerste laagje

Olieverf is toch altijd vet? Dat valt wel mee. Natuurlijk, de pigmenten zijn opgelost in een vette substantie. De meeste verf voelt als een stevige pasta. Om lekker te schilderen, meng je de verf met een medium of oplosmiddel. Het medium verdampt langzaam bij het drogen van het schilderij. Dat medium kan zijn olie of terpentijn of een mix van beide. Als je de olieverf zo uit de tube haalt of mengt met terpentijn is het minder vet dan als je het mengt met olie.

Laagje voor laagje

​Meestal zet je een olieverf schilderij ‘gelaagd’ op. Het zou erg knap zijn als je in een keer alles netjes op het doek krijgt. Maar dat hoeft ook helemaal niet. Zie het als boetseren. Je zet eerst een grove schets op, zodat je weet wat je allemaal op het doek kwijt wilt. Daarna ga je langzaam details toevoegen en het beeld vervolmaken. Hoe meer lagen, hoe spannender het schilderij wordt. Lippen zijn nooit alleen maar rood, ogen alleen groen. Juist door meer kleuren over elkaar heen te gebruiken krijg je een reëlere weergave. ​

 

Hoe deze opbouw eruit ziet, kun je zien aan onderstaand voorbeeld. Kijk naar dit meisje… het schilderij is nog lang niet af, maar ze begint je al aan te kijken!

Laagje over laagje

Het recept

Bij het opzetten in laagjes, werk je eerst met mager:
Meng met niets of met een beetje terpentijn.

De volgende laag mag je wat druppeltjes olie in de terpentijn mengen. En zo werk je elke volgende laag met meer olie en minder terpentijn.

Ik meng olie en terpentijn in kleine potjes en schrijf op de deksel de mix: 10%, 25%, 50%. Als je veel lagen wil opzetten, is anders niet te onthouden wat er in de potjes zit.

Waarom krijg je deze tip eigenlijk? Wat is het effect van het verdunnen?

  • Dankzij het verdunnen van de verf, kun je met minder verf de opzet van je schilderij maken. Dat bespaart op materiaal.
  • Door te werken met verschillende lagen – en ook gebruik te maken van de kleuren in die lagen, krijg je diepte in je schilderij.
  • Schaduwen krijg je door de volgende laag niet helemaal over de donkere onderlaag te schilderen.
  • En misschien nog wel het belangrijkste: door rekening te houden met het oliegehalte in je mengsel voorkom je verkeerde droging van verf op het doek. Als je mager over vet schildert, dan droogt het bovenste laagje eerder dan de laag eronder en krijg je een ‘eierschaal’-effect : craquelé...

Meer schildertips? Volg een workshop bij Atelier Huiswerk Buren.
Deze tip is een verbeterde versie van ‘Laagje voor laagje’, verschenen op 2 september 2011.